رد اتهام مصرف بالای انرژی در فولاد/ فعالان صنعت: برق خودمان را هم به شبکه می‌دهیم

به گزارش اقتصاد معاصر؛ نشست خبری انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران بعدازظهر امروز (یکشنبه) با حضور جمعی از مسئولان این انجمن برگزار شد. فعالان فولادی در این نشست با رد اتهامات مطرح‌شده درباره مصرف بالای آب، برق و گاز، تأکید کردند که صنعت فولاد با سهم اندک از مصرف منابع کشور و با وجود چالش‌های جدی در حوزه انرژی و مالی، همچنان یکی از ارکان اصلی تولید و صادرات غیرنفتی ایران به شمار می‌رود.

رد شایعات درباره مصرف آب، برق و گاز

بهرام سبحانی، رئیس انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران، در این نشست با اشاره به شایعات موجود گفت: برخی آگاهانه یا ناآگاهانه صنعت فولاد را عامل کمبود برق و گاز معرفی می‌کنند، در حالی‌که این ادعاها با واقعیت فاصله زیادی دارد.

وی افزود: کل صنعت فولاد کشور روزانه حدود 40 میلیون مترمکعب گاز مصرف می‌کند که کمتر از پنج درصد شبکه گاز کشور است. همچنین مصرف برق این صنعت در محدوده شش هزار مگاوات قرار دارد. برخلاف ادعاهای رایج، تولید فولاد نیازمند مصرف میلیاردها دلار یارانه یا اقیانوسی از آب نیست.

سبحانی درباره وضعیت مصرف آب نیز توضیح داد: در فولاد مبارکه با تولید حدود 10 میلیون تن فولاد در سال، میانگین مصرف آب کمتر از دو مترمکعب برای هر تن است. این آب پس از تصفیه دوباره به چرخه تولید بازمی‌گردد و تنها بخش ناچیزی به صورت بخار از دست می‌رود. به همین دلیل مصرف آب در این صنعت به‌شدت بهینه‌سازی شده است.

چالش جدی انرژی در زنجیره فولاد

رئیس انجمن فولاد با بیان اینکه تأمین برق یکی از مشکلات اساسی این صنعت است، گفت: از 6000 مگاوات برق مورد نیاز زنجیره فولاد، حدود 4000 مگاوات توسط نیروگاه‌های اختصاصی تولید می‌شود. با این حال به دلیل کمبود برق در کشور، حتی نیروگاه‌های خودتأمین هم ملزم به واگذاری بخشی از برق تولیدی به شبکه سراسری هستند. این موضوع انگیزه صنایع برای سرمایه‌گذاری در نیروگاه‌ها را کاهش می‌دهد.

وی تأکید کرد: برای رفع ناترازی برق باید میان مصرف خانگی و صنعتی توازن برقرار شود؛ در غیر این صورت صنعت با تهدید جدی روبه‌رو خواهد شد.

صنعت فولاد و مسئله ملی ناترازی

سید رسول خلیفه‌سلطانی، دبیر انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران، نیز در ادامه نشست با تأکید بر اینکه ناترازی انرژی صرفاً یک مسئله صنعتی نیست، گفت: این موضوع یک مسئله ملی است و باید با نگاه جامع به آن پرداخته شود.

او افزود: در زنجیره فولاد حدود 30 درصد ظرفیت بلااستفاده باقی می‌ماند که هزینه‌های سنگینی به تولیدکنندگان تحمیل می‌کند؛ هزینه‌هایی که گاه بیش از 100 دلار به ازای هر تن برآورد می‌شود.

خلیفه‌سلطانی ضمن اشاره به وضعیت تولید تصریح کرد: میانگین رشد تولید فولاد طی سال‌های گذشته حدود 5.7 درصد بود و حتی در برخی سال‌ها به 7 درصد هم می‌رسید؛ اما امروز این رشد به حدود 0.7 درصد کاهش یافته است. این رقم عملاً نشانه نبود رشد و حتی افت تولید است.

به گفته دبیر انجمن فولاد، برخلاف برخی تصورات، فولادسازان تنها مصرف‌کننده منابع نیستند بلکه از طریق بازچرخانی آب، استفاده از پساب‌ها و حتی شیرین‌سازی، بخشی از نیاز آبی استان‌ها را نیز تأمین می‌کنند.

احسان دشتیانه، عضو هیأت مدیره انجمن فولاد ایران، نیز در این نشست با اشاره به آمارهای مصرف آب گفت: سهم صنعت فولاد از کل مصرف آب کشور تنها 3.3 درصد است؛ در حالی‌که بخش خانگی حدود هشت درصد و کشاورزی بیش از 80 درصد مصرف را به خود اختصاص داده است.

وی افزود: «برای نمونه تنها میزان آب مصرفی برای کشت یونجه معادل کل مصرف صنعت فولاد است. همچنین مصرف آب برنج در ایران بیش از 6 برابر متوسط جهانی است. با وجود این واقعیت‌ها، صنعت فولاد به‌عنوان متهم معرفی می‌شود، در حالی که کشاورزی غیرکارآمد و سنتی بیشترین هدررفت آب را دارد.

هشدار درباره کاهش سودآوری و تهدید اشتغال

این تولیدکننده فولاد در بخش دیگری از سخنان خود نسبت به وضعیت اقتصادی فولاد هشدار داد و گفت: حاشیه سود شرکت‌های فولادی که پیش‌تر بین 40 تا 65 درصد بود، به‌شدت کاهش یافته است. روند نزولی سودآوری به‌ویژه در سه‌ماهه اخیر نشان می‌دهد اگر چاره‌اندیشی فوری صورت نگیرد، اشتغال هزاران نفر و جایگاه بخش غیرنفتی اقتصاد ایران در معرض تهدید جدی قرار خواهد گرفت./تسنیم