۷۰ درصد هزینه‌های جاری دولت از مالیات تأمین شد

به گزارش اقتصاد معاصر؛ سید محمدهادی سبحانیان روز شنبه در چهاردهمین همایش سیاست‌های مالی و مالیاتی ایران گفت: توقع از نظام مالیاتی تأمین منابع پایدار برای هزینه‌های جاری کشور است اما به توجه به درآمدهای بالای نفتی، دهه‌ها بود که این اتفاق نمی‌افتاد.

وی با بیان اینکه در سال‌های اخیر شاهد تبدیل مالیات به یکی از منابع پایدار دولت‌ها برای تأمین هزینه‌های کشور هستیم، افزود: سهم مالیات در نسبت‌های مختلف معرف کاهش وابستگی به بودجه است که نشان می‌دهد در این زمینه اقدامات خوبی رقم خورده است. در سال گذشته با وجود بروز مشکلاتی چون ناترازی انرژی و به تبع آن تعطیلی بانک‌ها، ۱۲۲۹ همت منابع مالیاتی تجهیز کردیم که این رقم در سال ۱۴۰۰ حدود ۳۰۵ همت بود.

وی با بیان اینکه تجهیز منابع مالیاتی در ۴ سال رشد ۴ برابری داشت، گفت: نسبت مالیات به تولید ناخالص داخلی در سال ۱۴۰۰ حدود ۵.۷ درصد بود که این شاخص در سال گذشته به ۸.۳ درصد رسید.

معاون وزیر اقتصاد با یادآوری اینکه در دو سال گذشته نزدیک ۵۰ درصد تأمین بودجه از مالیات بوده است، افزود: در سال گذشته نزدیک ۷۰ درصد هزینه‌های جاری دولت از مالیات تأمین شد و بیش از رشد اقتصادی و میزان تورم مالیات اخذ شده است.

تخصیص ۲۴۴ همت به شهرداری ها و دهیاری ها

سبحانیان همچنین با بیان اینکه عمده منابع شهرداری‌ها و دهیاری‌ها از طریق سازمان مالیاتی تأمین می‌شود، ادامه داد: ۴۸ همت در سال ۱۴۰۰ به شهرداری‌ها داده شد، ولی این رقم در سال گذشته به ۲۴۴ همت افزایش یافت.

وی با بیان اینکه در سال گذشته ۷ همت استرداد مالیاتی ثبت شد، افزود: درآمدهای مالیاتی صرف امور اجرای و اساسی کشور می‌شود و در این رابطه یک سال تلاش کردیم تا بخش اندکی که به عنوان مالیات اصناف و مشاغل از اشخاص حقیقی اخذ می‌شود، خودشان تصمیم بگیرند در کجا هزینه شود.

معاون وزیر اقتصاد اظهار کرد: مالیات اصناف و مشاغل سهم ناچیزی در مالیات دارد اما آثار این کار بسیار مثبت بود و ارزش معنوی آن ده‌ها برابر ارزش مادی آن بود مردم خودشان می‌گویند خانه بهداشت یا راه روستایی یا مدرسه ساخته شود ۳۶۱ هزار مؤدی در این طرح مشارکت کردند و ۲ هزار پروژه مانند پروژه‌های زیرساختی، مدرسه‌سازی، پروژه‌های بهداشت و درمان و آموزش عالی بخشی از این طرح نشان‌دار کردن بود.

سبحانیان ادامه داد: با تاکید رئیس جمهور بر اتکای نظام مالیاتی بر داده‌ها، سرعت اصلاح نظام مالیاتی خوب بوده است نظام مالیاتی ما اگرچه در تدوین لایحه‌ها اثرگذار است اما موارد متعددی می‌توان مثال زد که هم در جهت بهبود لوایح دولت مؤثر بوده است.

وی از قانون سامانه‌های فروشگاهی اقدام بسیار خوب در جهت استقرار نظام مالیاتی یاد کرد و گفت: در تدوین لایحه مالیات بر مجموع درآمد که در مجلس در حال بررسی است، نگاه درآمدی نداشتیم و معتقدیم نظام مالیات‌سِتاتی ما که منبع محور است، ایراد دارد و باید فردمحور یا خانوار محور باشد.

رئیس کل سازمان امور مالیاتی با تاکید بر اینکه نظام مالیاتی نباید نگاه درآمدی داشته باشد، اظهار کرد: بعضاً با فشارهای مختلف معافیت مالیاتی می‌گیرند و ما با این موضوع معافیت‌ها مشکل جدی داریم و باید از سوداگری در مسکن و ارز و … مالیات بگیریم.

وی درباره معافیت‌های مالیاتی گفت: ما با معافیت‌ها مشکلی نداریم و قطعاً برای ایجاد انگیزه باید اتفاق بیفتد اما سوال این است که چه کسی می‌تواند ادعا کند که معافیت‌های مالیاتی ما اثربخش یا هدفمند بوده است.

نرخ مؤثر مالیاتی ۷ درصد است

سبحانیان به گزارش اخیر مرکز پژوهش‌های مجلس در خصوص معافیت‌های مالیاتی، اشاره کرد و افزود: با اینکه نرخ مالیاتی کشور ۲۵ درصد است اما نرخ مؤثر مالیاتی حدود ۷ درصد محاسبه شده و حتی در صدکهای بالا یعنی در شرکت‌های بسیار بزرگ، نرخ مؤثر مالیاتی در رده یک تا ۲ درصد بوده است.

وی با بیان اینکه رئیس جمهور معتقد است که حکمرانی کشور باید داده محور باشد، بر استفاده از داده‌ها و اطلاعات پایگاه جامع مالیاتی تاکید کرد و افزود: با این کار اصطکاک میان سازمان مالیاتی و مودیان کاهش می‌یابد.

معاون وزیر اقتصاد یادآور شد: با کاهش ۷ درصدی مالیات تولید، میزان مالیات ابرازی مودیان ۳ برابر شده است و در بخش مالیات از حقیقی‌ها هم رشد بسیار خوبی داریم.

وی خاطر نشان کرد: با سرعت بسیار زیادی به سمت مالیات‌سِتانی سیستمی و کاهش مداخلات انسانی در حرکت هستیم و حتی در مرحله تشخیص مالیات هم به سمتی رفته‌ایم که دخالت انسانی به حداقل برسد.

سبحانیان افزود: مالیات املاک و مستغلات سال گذشته ۹۰ درصد انسانی بود اما امسال ۱۰۰ درصد سیستمی شده است آن هم در شرایطی که یک میلیون پرونده در این بخش داشته‌ایم.

به گفته وی، در حوزه مالیات اصناف هم سال گذشته ۸۰ درصد سیستمی بود در حالی که سال قبل از آن ۵۰ درصد سیستمی و در سال ۱۴۰۱ نزدیک ۹۰ درصد انسانی بود.

رئیس کل سازمان امور مالیاتی بیان کرد: ۹۰ درصد پرونده‌های مالیاتی اصناف را حتی اگر اظهارنامه پر نکنند، به صورت سیستمی جمع‌بندی می‌کنیم.

وی با انتقاد از اینکه هنوز بسیاری از مردم و مسئولان فلسفه مالیات بر ارزش افزوده را نمی‌دانند، افزود: در این بخش نیز در گذشته با چالش‌هایی روبرو بودیم و مالیات بر ارزش افزوده بر اساس فاکتور محاسبه می‌شد اما با اجرای قانون پایانه‌های فروشگاهی اصل بر صحت اظهارنامه مودی است و با این قانون شاهد تحولات چشمگیر هستیم.

سبحانیان اظهار کرد: سال گذشته برای نخستین بار ۱۰۰ هزار اظهارنامه مالیات ارزش افزوده را بدون بررسی، قطعی کردیم برخی از آنها ۱۰ سال بود که پرونده‌شان مانده بود.

وی یادآور شد: قانون پایانه‌های فروشگاهی باید سال ۱۴۰۰ اجرایی می‌شد اما از سال گذشته که اجرا شد با استقبال خوبی روبرو شد در دوره ۴ (زمستان) سال ۱۴۰۳ بیش از ۲.۵ میلیارد صورتحساب الکترونیک در سامانه پایانه‌های فروشگاهی دریافت کردیم نهایتاً در سامانه پایانه‌های فروشگاهی مقرر شد تمام کالاهای مشمول مالیات بر ارزش افزوده نرخ گذاری شود و بر اساس آن مالیات از صورتحساب‌های الکترونیک دریافت شود که در انتهای پارسال بیش از ۳ میلیون کالا و خدمات شناسایی و نرخ گذاری شد که کار بسیار پیچیده‌ای بود؛ برخی کالاها منحصر به فرد و مخصوص اتاق عمل بیمارستان بود.

سبحانیان تصریح کرد: مرتباً جلسات متعددی که با کارآفرینان و صاحبان کسب و کارهای مختلف برگزار می‌کنیم.